|
Đã từng góp ý khi công bố dự thảo
Ngày 12-3, TAND Tối cao công bố dự thảo thông tư ban hành nội quy phiên tòa. Theo đó, tại Điều 2 nội quy phòng xử án quy định: “Các nhà báo, phóng viên được tham dự phiên tòa để đưa tin, đưa hình khi được sự đồng ý của chánh án tòa án nơi giải quyết vụ án hoặc thẩm phán chủ tọa phiên tòa nhưng phải xuất trình thẻ nhà báo, thẻ phóng viên cho thư ký phiên tòa…”.
Ngày 19-3, báo Pháp Luật TP.HCM có bài “Dự thảo nội quy phiên tòa làm khó nhà báo”. Bài báo nêu băn khoăn của nhiều chuyên gia về việc quy định này hạn chế quyền hành nghề của báo chí, cản trở quyền được thông tin và giám sát của người dân, dễ gây tùy tiện và lạm quyền đối với các cơ quan tố tụng.
Ngày 28-4, TAND Tối cao chính thức ban hành Thông tư 01/2014/TT-CA kèm nội quy phiên tòa. Trong đó, ở Điều 4 về hoạt động thông tin, báo chí tại phiên tòa quy định: Nhà báo tham dự phiên tòa để đưa tin về diễn biến phiên tòa phải xuất trình thẻ nhà báo và giấy giới thiệu công táccho thư ký phiên tòa…
____________________________________
Theo tôi, quy định báo chí tác nghiệp tại tòa phải có thẻ nhà báo và giấy giới thiệu công tác là không thể hiện đúng tinh thần của Luật Báo chí, làm hạn chế quyền hành nghề, từ đó dẫn đến hạn chế sự giám sát của truyền thông và xã hội.
Đối với phóng viên chưa được cấp thẻ thì giấy giới thiệu được xem như một thẻ hành nghề do cơ quan cấp để có thể tác nghiệp với tư cách nhà báo. Còn đã xuất trình thẻ nhà báo mà đòi thêm giấy giới thiệu nữa thì giống như một loại đòi hỏi “giấy phép con”.
Thẻ nhà báo là một chứng nhận hành nghề rồi. Nhà báo được quyền hành nghề trên toàn quốc, tư cách nhà báo tồn tại trong mọi lĩnh vực xã hội. Tại sao trong lĩnh vực pháp đình, tòa án lại đặt ra những quy định hạn chế quyền hành nghề? Tại sao tòa lại đặt ra quy định khác biệt? Tuy rằng lĩnh vực này có phần đặc thù nhưng chính bản thân tòa cũng cần tuyên truyền phổ biến pháp luật mà. Quy định mới này khi còn là dự thảo đã có nhiều ý kiến góp ý, phản biện không đồng tình nhưng không hiểu sao lại không được tiếp thu.
Luật sư-nhà báo NGUYỄN MINH TÂM, Tổng Biên tập tạp chí Luật Sư
Người bị thiệt là công chúng
Theo tôi, quy định mới này sẽ gây thêm khó khăn cho hoạt động tác nghiệp của nhà báo, đặc biệt là các phóng viên trên lĩnh vực nội chính, pháp đình. Theo thông tư này, ngoài giấy giới thiệu, phóng viên muốn tác nghiệp tại tòa bắt buộc phải có thẻ nhà báo. Như vậy những phóng viên mới vào nghề hay chưa đủ điều kiện cấp thẻ nhà báo sẽ không có cơ hội tác nghiệp tại tòa.
Bên cạnh đó, việc yêu cầu nhà báo phải có thêm giấy giới thiệu của cơ quan báo chí mới được tác nghiệp tại tòa là một hình thức “giấy phép con” - một thủ tục hành chính gây thêm nhiêu khê.
Tất nhiên, trong những sự kiện lớn như Đại hội Đảng toàn quốc, họp Quốc hội…, các nhà tổ chức thường có quy định về hoạt động báo chí và hình thức “giấy phép” hoạt động cho nhà báo chính là thẻ đeo. Ngành tòa án cũng từng tổ chức họp báo và cấp thẻ cho PV tham dự các phiên tòa đặc biệt. Nhưng với các phiên tòa bình thường, theo tôi phóng viên chỉ cần có thẻ nhà báo hoặc giấy giới thiệu là được dự tòa.
Tôi lo ngại tinh thần của thông tư có thể bị lạm dụng hoặc vận dụng sai và người chịu thiệt thòi không phải là nhà báo mà chính là công chúng khi quyền được thông tin của họ vô tình bị tước đoạt.
ThS-nhà báo PHAN VĂN TÚ, khoa Báo chí-Truyền thông ĐH KHXH-NV TP.HCM
Sao phải ngại nhà báo?
Nhà nước đang có xu hướng đơn giản thủ tục hành chính nhưng quy định này lại “đẻ” thêm thủ tục.
Nó không chỉ làm khó cho phóng viên mà còn gây phiền cho cả tòa nữa. Nếu vụ án có 20 phóng viên hoặc hơn nữa đến dự, chẳng lẽ trước khi xử tôi phải kiểm tra tới 20 thẻ nhà báo và 20 cái giấy giới thiệu à? Tôi nghĩ làm vậy là không cần thiết.
Một phiên tòa công khai, mọi thứ phải minh bạch, nếu một HĐXX làm tròn trách nhiệm của mình thì sao phải ngại nhà báo? Chẳng phải nhờ họ mà sự thực được phơi bày sao, mình sai thì phải thẳng thắn thừa nhận và tiếp thu chứ.
Còn cứ lo giấu giếm thì những người trong ngành tố tụng làm sao hoàn thiện, giỏi nghề được. Phóng viên không có thẻ nhà báo, chỉ có giấy giới thiệu phải nhờ đồng nghiệp thay thế vô tình đẩy họ phải lách luật...
Một thẩm phán ở tỉnh Đồng Nai
P. Loan - N.Nga ghi
|