Nguyễn Thị Hoa
Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng nhà trường
Năm 1988, đất nước bước vào công cuộc đổi mới do Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh khởi xướng.Trong không khí của thời kỳ, xác định rõ khâu quan trọng nhất của một nền giáo dục tiên tiến là vấn đề đội ngũ giáo viên,ngày 06 tháng 10 năm 1988 UBND thành phố Việt Trì ra Quyết định số 375/ QĐ thành lập Trường Bồi dưỡng Giáo dục thành phố Việt Trì, dùng chung cơ sở vật chất với Trường Đảng Việt Trì (khu xã Trưng Vương).
Tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường
Khi nhà trường đi vào hoạt động, vấn đề cấp thiết đặt ra đó là: Muốn phát triển đội ngũ giáo viên làm tốt vai trò của mình thì phải có thực tiễn, có đối tượng học sinh đồng thời cũng là cơ hội để các thầy cô giáo của trường bồi dưỡng có thể đem chất xám của mình cống hiến cho sự nghiệp. Tháng 8/1989 nhà trường tuyển sinh phiên hiệu Chuyên đầu tiên với 6 lớp Chuyên Văn và Toán của các khối 6,7,8. Việc thành lập các lớp Chuyên đã cho thấy hiệu quả giáo dục rất tích cực, vì thế năm 1991 phiên hiệu Chuyên đã được tách ra độc lập trở thành Trường Chuyên Cấp 2 Việt Trì, là mô hình giáo dục mới để các huyện, thị trong tỉnh học tập. Các cấp ủy Đảng và Chính quyền Thành phố đã giành cho nhà trường sự quan tâm đặc biệt, nhưng do điều kiện kinh tế khó khăn nên nhà trường phải học nhờ dãy nhà 2 tầng của Trường THPT Việt Trì. Các thầy cô giáo đã về dạy ở trường những năm đầu tiên ấy hẳn không quên được những vất vả mà thầy và trò đã trải qua. Ban Giám hiệu nhà trường cùng đội ngũ các thầy cô giáo và các em học sinh đã vượt qua những ngày đầu khó khăn ấy bằng những nỗ lực không ngừng, bằng tinh thần trách nhiệm và lòng tận tụy với nghề trong một giai đoạn đầy thử thách.
Giai đoạn 1989-1996 được coi là giai đoạn nền móng của nhà trường với những thành tích vươn lên không ngừng. Nhà trường hoàn thành xuất sắc sứ mệnh lịch sử của một trường Chuyên mang tên thành phố với các giải Học sinh gỏi Quốc gia, Học sinh giỏi cấp Tỉnh, Học sinh gỏi cấp Thành phố, là đơn vị “ mở đường” cho chủ trương đúng đắn về nâng cao chất lượng giáo dục của Tỉnh Phú Thọ.
Năm 1996, Nghị quyết Trung ương 2, khóa 8 ra đời, yêu cầu đổi mới giáo dục toàn diện với chủ trương xóa bỏ các trường chuyên, lớp chọn. Một số huyện đã giải thể mô hình trường Chuyên cấp 2. Đứng trước thực tế đó, lãnh đạo Đảng Chính quyền thành phố đã có quyết sách rất kịp thời vừa “đúng ý Đảng vừa hợp lòng dân”, từ tháng 6/ 1997 đến tháng 8/2000 nhà trường chuyển đổi mô hình hoạt động trở thành Trường Phổ thông trung học cơ sở thành phố Việt Trì, từ tháng 9/2000 đến tháng 7/2002 nhà trường mang tên Trường THCS Bán công Việt Trì. Có thể nói đây là giai đoạn nhà trường phải đối mặt với rất nhiều khó khăn thách thức cả về cơ chế hoạt động, về cơ sở vật chất, đặc biệt là vấn đề đội ngũ cán bộ giáo viên. Nhưng tất cả đã được khắc phục bằng ý chí và sự quyết tâm của mỗi thành viên. Về cơ sở vật chất, bộ mặt nhà trường đã hoàn toàn thay đổi, trường chuyển sang vị trí mới (khu đồi Ông Vang, phường Dữu Lâu) với khuôn viên hơn 18.000m2, rộng rãi, thoáng mát. Con đường vào trường đầy sỏi đá gập ghềnh được thay thế bằng con đường trải nhựa bóng loáng. Sân trường những ngày đầu lầy lội bùn đất đã được lát gạch bằng phẳng rộng rãi. Bên cạnh dãy nhà A1 được nhà nước đầu tư xây dựng, chương trình xã hội hóa giáo dục đã đem đến diện mạo mới cho nhà trường. Những dãy nhà lớp học, nhà điều hành với các phòng học, phòng làm việc khang khang trang, sạch đẹp, quy mô trường lớp phát triển mạnh mẽ, mỗi năm nhà trường đón hơn 1000 HS, trong cùng khuôn viên nhà trường có học sinh của cả hệ công lập và bán công tham gia học tập. Đội ngũ cán bộ giáo viên tiếp tục được lựa chọn điều chuyển từ khắp nơi về nhận công tác góp phần quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. “Lửa thử vàng, gian nan thử sức”, có thể nói đây là giai đoạn tôi luyện, chọn lựa khắt khe nhất để đội ngũ giáo viên nhà trường khẳng định sức mạnh của trí tuệ, nhiệt huyết và lấy lại vị thế nhà trường, niềm tin của nhân dân thành phố.
Do sự thay đổi của cơ chế chính sách, nhà trường lại một lần nữa đổi tên vào tháng 7/2002, lần này là một cuộc “trưng cầu dân ý” với mong muốn ngôi trường điển hình trên Đất Tổ Hùng Vương phải được mang một cái tên thật ý nghĩa .Tập thể CB-GV- HS nhà trường đã đồng lòng, đã chung ý nguyện đặt tên cho ngôi trường thân yêu của mình với cái tên THCS Văn Lang, tên nhà nước đầu tiên của triều đại các Vua Hùng. Cái tên ấy đã đi theo hành trình phát triển của nhà trường cho đến tận ngày hôm nay - 17 năm. Có thể nói đây là giai đoạn vươn lên kỳ diệu của một ngôi trường đầy sức trẻ. Quy mô của nhà trường ngày càng lớn mạnh, đội ngũ CB- GV được lựa chọn với một thế hệ “vàng”vừa “hồng”’vừa” chuyên”, cơ sở vật chất khang trang hiện đại. Giai đoạn này mỗi năm nhà trường đón hơn 1.000 học sinh, năm học 2002-2003 là năm có số lượng học sinh đông nhất với 1.832 em, biên chế 42 lớp, đây cũng là năm nhà trường được công nhận là Trường Chuẩn Quốc gia đầu tiên khối THCS tỉnh Phú Thọ. Tiếp nối truyền thống, tập thể CB-GV-NV và học sinh nhà trường đã phát huy tinh thần đoàn kết, gắn bó, bằng nỗ lực cao nhất để xây dựng Trường THCS Văn Lang thành điểm sáng về chất lượng với sự khởi sắc mới. Nhà trường đã gặt hái được những thành tích đáng tự hào về chất lượng giáo dục, về cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học hiện đại và cảnh quan môi trường sư phạm xanh sạch đẹp. Đến nay, 100% giáo viên đạt trên Chuẩn, 15% có trình độ Thạc sĩ, 20% cán bộ giáo viên có trình độ cao cấp, trung cấp lý luận chính trị, 30% đạt Giáo viên dạy Giỏi cấp Tỉnh, Chiến sĩ thi đua cơ sở. Nhiều thế hệ thầy, cô giáo được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu "Nhà giáo Ưu tú" và tặng Bằng khen, Giấy khen, Kỷ niệm chương "Vì sự nghiệp giáo dục", Kỷ niệm chương "Vì thế hệ trẻ"... phấn đấu để được công nhận lại Trường đạt Chuẩn Quốc gia vào năm học 2012. Trong những năm qua, trường đã thực hiện có hiệu quả chủ trương xã hội hoá giáo dục, huy động được nhiều nguồn lực cho đầu tư, xây dựng cơ sở vật chất phục vụ dạy và học theo hướng chuẩn hoá, hiện đại, đáp ứng thời kỳ đổi mới, công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Hiện nay, trường đã có 29 phòng học Chuẩn, các phòng học bộ môn Vật lý, Hoá học có đủ thiết bị đồng bộ, 3 phòng học Tin được trang bị hiện đại và nối mạng Internet, thư viện đạt Chuẩn của Bộ GD&ĐT, nhà đa năng, sân chơi bãi tập... và cảnh quan sư phạm xanh - sạch - đẹp.
Những năm học vừa qua, nhà trường tiếp tục triển khai tích cực và hiệu quả cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và các phong trào thi đua do ngành giáo dục phát động vì vậy chất lượng giáo dục của trường luôn ổn định, đi vào chiều sâu, có sự bứt phá rõ rệt: Học sinh tốt nghiệp đạt tỷ lệ 100%. Số học sinh trúng tuyển vào các trường THPT công lập tăng dần qua từng năm và luôn xếp ở tốp đầu, tỉ lệ HS đỗ và được tuyển thẳng vào THPT Chuyên Hùng Vương luôn ở vị trí số 1 khối các trường THCS của tỉnh. Ở lĩnh vực giáo dục mũi nhọn, chất lượng học sinh giỏi các môn văn hóa được nâng lên, Các đội tuyển tham gia thi HSG cấp tỉnh nhiều năm đứng ở vị trí số 1, tiêu biểu là các đội tuyển Tiếng Anh, Toán, Vật Lý, Địa Lý..Học sinh nhà trường còn tích cực tham gia các sân chơi trí tuệ do Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT tổ chức như thi nghiên cứu khoa học, Giải toán, Vật lý trên mạng Intenet, Toán tuổi thơ, Tài năng toán học, Câu lạc bộ Tiếng Anh.. Trường THCS Văn Lang đang vươn lên sánh vai với các trường THCS tiêu biểu trên toàn quốc. Học sinh nhà trường đã tham gia nhiều kỳ thi ở cấp khu vực, quốc tế như: Giải Toán Singapo mở rộng, SMO, Giao lưu Toán mùa xuân.. Nhà trường tổ chức các chương trình giao lưu kết nghĩa tham quan học tập kinh nghiệm với học sinh các trường: trung học Samgoe tỉnh Hoasen Hàn Quốc, Trung học cơ sở Yoshino tỉnh NaZa Nhật Bản. Đây thực sự là những hoạt động đánh dấu tầm cao trí tuệ của học sinh THCS Văn Lang.
Đến với Giáo dục tỉnh Phú Thọ, người ta biết đến THCS Văn Lang không chỉ về chất lượng giáo dục, nhà trường còn luôn đi đầu về các hoạt động văn hóa văn nghệ TDTT. Học sinh Văn Lang giỏi về kiến thức và có kỹ năng sống tốt. Các chương trình hoạt động “ Lễ hội hóa trang”, “Một nửa thế giới” “ Trung thu cho em” “ Giáng sinh yêu thương” “ Tuổi trăng tròn” đã trở thành những hoạt động thường niên gây tiếng vang và mang đậm dấu ấn của học sinh Văn Lang.
Trong khoảng thời gian 10 năm từ 1998 đến 2018, nhà trường hàng năm liên tục đạt danh hiệu Tập thể Lao động Xuất sắc, luôn đứng trong Top dẫn đầu khối THCS của ngành GD&ĐT tỉnh Phú Thọ. Nhà trường đã vững bước đi lên, phát huy truyền thống tốt đẹp và khẳng định tốt vị thế của mình.
Trải qua 30 năm xây dựng và phát triển, THCS Văn Lang vinh dự là cái nôi đào tạo nhân tài cho thành phố, đáp ứng yêu cầu của xã hội. Từ mái trường thân yêu này, gần 2 vạn học sinh đã tốt nghiệp THCS, nhiều người trong số học sinh đã trở thành những nhà sản xuất kinh doanh giỏi, những cán bộ khoa học tài nng, những công dân toàn cầu. Đảng bộ trường THCS Văn Lang là một tổ chức cơ sở đảng lớn về đội ngũ, mạnh về ý thức xây dựng đảng. Từ lúc chỉ có 6 đảng viên, đến năm học này, Đảng bộ có 4 chi bộ với 58 đảng viên (100% được xếp loại Đảng viên hoàn thành tốt, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ). Tổ chức Công đoàn, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh hoạt động có nền nếp, động viên được đoàn viên chấp hành tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Tổ chức Công đoàn nhiều năm đạt danh hiệu "Tổ chức Công đoàn vững mạnh". Đội TNTP Hồ Chí Minh liên tục nhận được Bằng khen, Cờ thi đua của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh. Nhà trường được công nhận là cơ quan văn hoá cấp tỉnh,
Những dấu son rực rỡ trong quá trình phát triển của nhà trường: 30 năm qua, nhà .trường đã 19 lần được công nhận là Tập thể LĐXS; 06 lần được nhận Cờ thi đua dẫn đầu khối THCS tỉnh Phú Thọ; 02 lần nhận Bằng khen của Bộ trưởng bộ GD&ĐT ; 02 lần nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ; Nhà trường được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba năm 2005 và được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhì năm 2014. Năm 2003 là trường THCS đầu tiên được công nhận đạt Chuẩn Quốc gia và được công nhận lại tháng 01/2013. Nhà trường cũng đã được công nhận là cơ sở giáo dục đạt tiêu chuẩn Kiểm định chất lượng ở mức độ cao nhất là mức độ 3 vào năm 2015. Có được những thành tích lớn lao đó, tập thể CB-GV-NV nhà trường trân trọng cảm ơn sự quan tâm chỉ đạo và tạo điều kiện của Đảng bộ và Chính quyền các cấp, của Phòng Giáo dục và Đào tạo TP. Việt Trì, các ban ngành đoàn thể, các tổ chức chính trị xã hội và cá nhân; Các thế hệ học sinh của nhà trường, sự tham gia tích cực của các lực lượng xã hội cùng với sự chăm lo giúp đỡ tận tình của nhân dân, của cha mẹ học sinh, đặc biệt là sự cống hiến đầy tâm huyết và tận tụy của các thế hệ thầy giáo, cô giáo, cán bộ, nhân viên; với quyết tâm cao của tập thể lãnh đạo nhà trường qua các thời kỳ.
Ba mươi năm đã đi qua, các thế hệ thầy cô giáo đã nối tiếp nhau cùng xây dựng một THCS Văn Lang trưởng thành vững mạnh như hôm nay. Các thầy, các cô sẽ mãi tự hào về truyền thống của nhà trường, về sự đóng góp to lớn của mình cho sự lớn mạnh của một ngôi trường đã làm nên nhiều kỳ tích. Các thầy, các cô đã thắp sáng lên ngọn lửa truyền thống không ngừng vươn tới những giá trị mới của một nền giáo dục chân chính. Lớp lớp các thế hệ học sinh đã học tập, rèn luyện từ ngôi trường này đã lớn lên trong sự yêu thương dìu dắt của các thầy, các cô. Hành trang mà các em mang theo trong suốt cuộc đời là ký ức về những người thầy giáo, cô giáo hết lòng vì sự nghiệp “trồng người”, về mái trường mến yêu và niềm tự hào mình đã được học tập trưởng thành từ ngôi trường THCS Văn Lang thân yêu./.