Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Công văn số 5555/BGDĐT-GDPT hướng dẫn tổ chức và hoạt động của cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập sau sắp xếp. Đây là văn bản quan trọng cụ thể hóa Nghị quyết số 37/2026/NQ-CP của Chính phủ, giúp toàn ngành ổn định tổ chức, vận hành thông suốt và không làm gián đoạn việc học tập của học sinh ngay từ năm học 2026-2027.
.jpg)
Học sinh Trường tiểu học Tân Dân, Phường Việt Trì, tỉnh Phú Thọ chuẩn bị đón năm học mới
Mô hình quản trị "Một pháp nhân, nhiều địa điểm"
Điểm cốt lõi của hướng dẫn lần này là xác lập mô hình quản lý tập trung. Trường học sau khi sáp nhập sẽ vận hành như một chỉnh thể thống nhất gồm trường chính, các phân hiệu và điểm trường.
Trường chính là trụ sở chính, đầu mối hành chính và quản trị cao nhất của toàn trường. Đây là nơi duy nhất quản lý con dấu, tài khoản ngân sách, hồ sơ gốc và hệ thống dữ liệu dùng chung. Ngược lại, các phân hiệu và điểm trường trực thuộc không có tư cách pháp nhân riêng, không có con dấu, tài khoản hay biên chế độc lập. Quy định này nhằm xóa bỏ tình trạng quản lý manh mún, chồng chéo, giúp quyết định từ Ban giám hiệu được triển khai đồng bộ xuống từng điểm lẻ.
Phân cấp linh hoạt, không tạo cấp trung gian
Để vận hành hiệu quả hệ thống trường học nhiều địa điểm, Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra cơ chế phân cấp và ủy quyền bài bản. Hiệu trưởng chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật và cơ quan quản lý cấp trên về mọi hoạt động chuyên môn, nhân sự, tài chính của cả trường chính lẫn cơ sở trực thuộc.
Tuy nhiên, nhằm tránh quá tải, Hiệu trưởng được phép ủy quyền bằng văn bản cho Phó hiệu trưởng hoặc nhân sự phụ trách trực tiếp tại từng phân hiệu. Các Phó hiệu trưởng bố trí tại phân hiệu sẽ trực tiếp quản lý, điều hành tác vụ hằng ngày và xử lý nhanh sự vụ phát sinh tại chỗ. Hướng dẫn nhấn mạnh, việc ủy quyền phải dựa trên khoảng cách địa lý và thực tế địa bàn, tuyệt đối không được làm phát sinh thêm các cấp quản lý trung gian gây phiền hà.
Đảm bảo công bằng và thu hẹp khoảng cách chất lượng
Sau sáp nhập, bài toán nan giải là chênh lệch về cơ sở vật chất và năng lực đội ngũ giữa vùng trung tâm với các điểm trường lẻ ở vùng sâu, vùng xa. Giải quyết thách thức này, Công văn 5555 yêu cầu toàn trường thực hiện thống nhất một Kế hoạch giáo dục chung. Dù vậy, giáo viên tại các điểm trường vẫn được trao quyền chủ động, linh hoạt điều chỉnh bài giảng cho phù hợp với đặc điểm học sinh và điều kiện thực tế của từng lớp học.
Cơ chế quản lý tài chính cũng được thực hiện tập trung. Toàn trường áp dụng duy nhất một hệ thống kế toán, tài khoản và quy chế chi tiêu nội bộ. Nguồn kinh phí chi thường xuyên và các tài sản, thiết bị dùng chung sẽ được ưu tiên phân bổ cho các điểm trường nằm ở vùng đặc biệt khó khăn. Giải pháp này không chỉ duy trì điều kiện sinh hoạt thiết yếu cho học sinh mà còn từng bước nâng cao chất lượng giáo dục đồng đều.
Đột phá quản trị bằng chuyển đổi số toàn diện
Điểm nhấn mang tính đột phá trong văn bản hướng dẫn là yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin. Các trường sau khi sắp xếp buộc phải chuyển dịch toàn bộ hoạt động quản lý hồ sơ, dữ liệu nhân sự, chuyên môn, tài chính và tài sản công lên môi trường số.
Mạng lưới dữ liệu nội bộ phải kết nối thông suốt giữa trường chính với các phân hiệu, đồng thời liên thông với cơ sở dữ liệu chung của ngành giáo dục. Việc số hóa này cắt giảm tối đa thủ tục phê duyệt hành chính rườm rà, giảm tải sổ sách cho giáo viên, đồng thời mở ra cơ hội chia sẻ học liệu số, ngân hàng đề thi và bài giảng dùng chung. Qua đó, giáo viên ở các điểm trường xa xôi dễ dàng nhận hỗ trợ chuyên môn, dự giờ trực tuyến từ đội ngũ giáo viên cốt cán tại trường chính.
Nhìn chung, Công văn số 5555/BGDĐT-GDPT đã cung cấp khung hành lang pháp lý toàn diện cho việc vận hành trường học sau sáp nhập. Với quy định mạch lạc kết hợp đòn bẩy công nghệ, ngành giáo dục sẵn sàng bước vào năm học mới với bộ máy tinh gọn nhưng hiệu lực, hiệu quả vượt trội.
Thanh Thảo