Dây chuyền sản xuất chế biến tinh bột sắn xuất khẩu. Ảnh Đình Thơm
Những năm gần đây, thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; các doanh nghiệp, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn huyện Yên Bình đã chủ động đầu tư nhiều ngành, nghề sản xuất, kinh doanh, dịch vụ để phát triển kinh tế, tăng thu nhập với sự linh hoạt và nhạy bén trong phát triển kinh tế địa phương.
Về phía cơ quan quản lý nhà nước, UBND huyện Yên Bình đã chú trọng hỗ trợ hoạt động chế biến nông, lâm sản của người dân theo hướng từng bước đưa sản xuất nông, lâm nghiệp phát triển bền vững, mang lại giá trị kinh tế cao, bảo đảm môi trường. Tuy nhiên, trên địa bàn huyện Yên Bình hiện đang tồn tại một số cơ sở sản xuất kinh doanh, chế biến nông sản chưa thực hiện đúng các quy định của Nhà nước về sản xuất kinh doanh và bảo vệ môi trường, chủ yếu tại 2 xã Vinh Kiên, Vũ Linh .
Nhà máy Chế biến tinh bột sắn xuất khẩu Yên Bình nằm trên địa bàn xã Vũ Linh, là một trong những nhà máy thu mua ổn định nhất về giá cả các nông sản của người dân, nhưng dư luận cũng hết sức bất bình về tình trạng gây ô nhiễm môi trường của Nhà máy. Sau khi được Ủy ban nhân dân tỉnh chấp thuận Dự án đầu tư xây dựng công trình, Nhà máy chế biến tinh bột sắn xuất khẩu Yên Bình đã chủ động đầu tư một hạng mục xử lý môi trường và kêu gọi đầu tư thành công Dự án xử lý nước thải với AES CARBON EXCHAGE LTD. Tuy nhiên, do một số nguyên nhân khách quan, chủ quan nên hệ thống xử lý toàn bộ nước thải của công ty vẫn chưa đạt yêu cầu. Nhận thấy việc xử lý triệt để tình trạng ô nhiễm môi trường là cần thiết nên Công ty đã quyết định đầu tư hơn 13 tỷ đồng trong năm 2014 vào hệ thống hồ chứa bể lắng, xử lý bioga, sục khí. Tất cả các hệ thống bể đều được công ty đầu tư bạt lót đáy theo đúng quy định, nhằm tuyệt đối không để nước rò rỉ ra ngoài. Về cơ bản, đến thời điểm này Nhà máy chế biến tinh bột sắn xuất khẩu Yên Bình đã cơ bản hoàn thành xong phần xử lý môi trường và đảm bảo có thể đi vào sản xuất an toàn, vệ sinh vào những ngày cuối năm 2014.
Hệ thống hồ chứa được đầu tư hiện đại và đảm bảo. Ảnh: Đình Thơm
Theo ông Nguyễn Văn Sơn, Phó Giám đốc Nhà máy cho biết: “Hệ thống xử lý nước thải được nhà máy chú trọng đầu tư ngay từ đầu năm. Ngoài việc nạo vét hệ thống các hồ chứa, Nhà máy đầu tư mở rộng thêm 3 hồ chưa gồm 1 hệ thống hồ sục khí,1hệ thống hồ bioga,1hồ chứa với khối lượng rất lớn. Hệ thống được bơm nước thải lên các hồ chứa và lọc đến hệ thống cuối cùng đã cơ bản đủ điều kiện để xả thải ra ngoài môi trường. Theo quan sát và nhìn nhận thực tế của tôi thì hệ thống xử lý được công ty đầu tư hoàn toàn đảm bảo theo đúng thiết kế và có hiệu quả, từ nay sản xuất sẽ không còn tình trạng ô nhiễm như những năm trước”. Công ty đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải 100% bằng nguồn vốn của công ty. Có lẽ đây là một trong 3 nhà máy chế biến tinh bột sắn xuất khẩu của tỉnh Yên Bái có hệ thống xử lý hiện đại đảm theo đúng quy định. Tuy nhiên, điều đáng nói ở đây là bên cạnh nhà máy còn có rất nhiều các hộ sản xuất kinh doanh nhỏ lẻ không có giấy phép kinh doanh hoặc có giấy phép nhưng không có hệ thống xử lý môi trường theo đúng quy định. Những hộ cá nhân này sản xuất đến 10 tấn sắn mỗi ngày, bởi vậy tình trạng xả thải trực tiếp chưa xử lý ra môi trường được trộn lẫn với nước từ hồ xả thải đã xử lý của công ty dẫn đến tình trạng gây ô nhiễm môi trường theo kiểu “vạ lây” vẫn còn tồn tại.
Theo ông Nguyễn Văn Trọng, Chủ tịch UBND huyện Yên Bình cho biết: “Ủy ban nhân dân huyện thường xuyên thành lập các đoàn kiểm tra đột xuất đến Nhà máy chế biến tinh bột sắn để kiểm tra tình trạng xử lý nước thải đồng thời kiên quyết không cho nhà máy đi vào hoạt động đến khi nào đơn vị này phải đảm bảo hệ thống xử lý nước thải môi trường được cấp có thẩm quyền cấp phép hoạt động trở lại. Đến thời điểm này theo nhìn nhận của cá nhân tôi thì Nhà máy đã cơ bản hoàn thành các hệ thống xử lý theo đúng quy định. Hiện tại về phía doanh nghiệp và Ủy ban nhân dân huyện đã báo cáo Sở Tài nguyên & Môi trường để Sở kiểm tra, báo cáo trình Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành quyết định cho nhà máy sản xuất trở lại theo đúng tiến độ. Đối với các hộ sản xuất nhỏ lẻ,huyện vẫn chỉ đạo các đoàn tiếp tục kiểm tra phát hiện yêu cầu xử lý để tránh tình trạng gây ô nhiễm môi trường theo kiểu “vạ lây” làm ảnh hưởng đến nhà máy”.
Quan sát của phóng viên cho thấy, hệ thống xử lý nước thải được công ty đầu tư rất hiện đại, các hồ chứa được lót rất an toàn. Hệ thống xả thải và bơm nước lên các bể lọc đã hoàn chỉnh. Mặc dù đang trong qua trình thử nghiệm hệ thống xử lý nước thải nhưng đã cho kết quả khả quan. Nhờ sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Ủy ban nhân dân tỉnh Yên Bái, Sở Tài nguyên & Môi trường, Ủy ban nhân dân huyện Yên Bình, đặc biệt là sự quyết tâm cố gắng của doanh nghiệp trong thời điểm khó khăn này đã vượt qua để chuẩn bị một mùa sản xuất mới, tạo công ăn việc làm cho hơn 100 lao động địa phương, làm giầu cho quê hương Vũ Linh nói riêng và huyện Yên Bình nói chung. Đến thời điểm này, Nhà máy chế biến tinh bột sắn xuất khẩu Yên Bình đã trình phương án xử lý môi trường triệt để lên Ủy ban nhân dân tỉnh đề nghị phê duyệt hoạt động trở lại, đó là niềm mong mỏi của mọi người dân.
Đình Thơm