Trong bối cảnh mô hình bệnh tật ngày càng đa dạng, nguy cơ dịch bệnh luôn tiềm ẩn, y tế dự phòng đang đứng trước yêu cầu mới: phải đi trước một bước trong nhận diện nguy cơ, phát hiện sớm, cảnh báo kịp thời và chủ động kiểm soát các yếu tố tác động đến sức khỏe cộng đồng. Kết quả công tác 6 tháng đầu năm 2026 cho thấy, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Phú Thọ (CDC Phú Thọ) đang phát huy vai trò đầu mối chuyên môn, góp phần xây dựng “lá chắn” y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe Nhân dân.
Trong phòng, chống dịch bệnh, hiệu quả không chỉ nằm ở khả năng ứng phó nhanh khi dịch xuất hiện, mà quan trọng hơn là phát hiện nguy cơ từ sớm, xử lý ngay từ những trường hợp đầu tiên, không để dịch lan rộng trong cộng đồng. 6 tháng đầu năm 2026, Đội đáp ứng nhanh của CDC Phú Thọ duy trì thường trực phòng, chống dịch 24/7, bảo đảm kịp thời điều tra, giám sát các trường hợp mắc. 100% ổ dịch bệnh truyền nhiễm được phát hiện sớm, khoanh vùng, xử lý kịp thời, không để lây lan rộng trong cộng đồng. Trung tâm đồng thời bảo đảm cơ số thuốc, hóa chất, vật tư, trang thiết bị, phương tiện sẵn sàng đáp ứng khi có dịch; duy trì hiệu quả hệ thống giám sát theo dõi diễn biến dịch bệnh, thu thập số liệu, điều tra ca bệnh đến phân tích nguy cơ và tổ chức đáp ứng.
.jpg)
TS.BS.Lê Quốc Tuấn – Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Phú Thọ phát biểu tại buổi làm việc với TTYT khu vực Tân Lạc về triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm về lĩnh vực y tế dự phòng năm 2026.
TS.BS.Lê Quốc Tuấn – Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Phú Thọ cho biết: “Thời gian tới, Trung tâm tiếp tục củng cố năng lực phòng, chống bệnh truyền nhiễm, bệnh không lây nhiễm và các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe; tăng cường quản lý sức khỏe cộng đồng, khám phát hiện và điều trị dự phòng. Mục tiêu xuyên suốt là chủ động quản trị nguy cơ, không chờ bệnh phát sinh mới xử lý”.
Nếu bệnh truyền nhiễm đòi hỏi phản ứng nhanh thì bệnh không lây nhiễm lại cần chiến lược lâu dài, bắt đầu từ sàng lọc, phát hiện sớm, quản lý và điều trị ngay tại cộng đồng. 6 tháng đầu năm, CDC Phú Thọ triển khai phòng, chống bệnh không lây nhiễm tại 148 xã; 100% trạm y tế xã thực hiện dự phòng, quản lý điều trị bệnh không lây nhiễm. Với tăng huyết áp, đã thực hiện khám sàng lọc cho 512.981 người, phát hiện 3.345 người mắc; số người bệnh phát hiện tích lũy là 237.099 người, trong đó 102.068 bệnh nhân được quản lý, điều trị. Có 45.093 người bệnh được khám, cấp thuốc và 38.307 người bệnh điều trị đạt mục tiêu. Với bệnh đái tháo đường, 87.593 người được sàng lọc nguy cơ bằng bộ câu hỏi; 291.275 người được xét nghiệm đường máu, phát hiện 1.407 người mắc bệnh. Những con số này cho thấy y tế dự phòng đang chuyển từ tư duy xử lý bệnh sang quản lý sức khỏe, từ phát hiện bệnh muộn sang chủ động sàng lọc và can thiệp sớm. Cùng với đó, công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em tiếp tục được duy trì. Tỷ lệ phụ nữ đẻ được khám thai 4 lần trong 3 thời kỳ đạt 99,61%; tỷ lệ phụ nữ đẻ tại cơ sở y tế đạt 99,96%; tỷ lệ phụ nữ đẻ được người đỡ đẻ có kỹ năng hỗ trợ đạt 99,97%. tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi ở trẻ dưới 5 tuổi giảm còn 12,78%, thể nhẹ cân giảm còn 9,61%.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh tổ chức các buổi hội thảo nuôi con bằng sữa mẹ.
Để thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ, CDC Phú Thọ từng bước củng cố hệ thống tổ chức, nhân lực, xét nghiệm và truyền thông. Trung tâm hiện có 3 phòng chức năng, 12 khoa chuyên môn, hoạt động tại trụ sở chính và 2 cơ sở Vĩnh Phúc, Hòa Bình. Tính đến ngày 31/5/2026, Trung tâm có 424 cán bộ, viên chức, người lao động. Trong lĩnh vực xét nghiệm, CDC Phú Thọ duy trì phòng xét nghiệm an toàn sinh học cấp II và hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017 đối với lĩnh vực nước và thực phẩm. Công tác truyền thông được triển khai đa nền tảng. 6 tháng đầu năm, Trung tâm phối hợp với Báo và Phát thanh, Truyền hình Phú Thọ xây dựng 63 tin, phóng sự truyền hình, 63 tin, bài trên báo điện tử, báo giấy; đồng thời đăng tải 315 tin, bài, video, tài liệu tuyên truyền trên website, Zalo CDC và Facebook Sức khỏe Phú Thọ.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh tổ chức khám sàng lọc tăng huyết áp tại cộng đồng.
Tuy nhiên, yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao cũng đặt ra những vấn đề cần tháo gỡ để phù hợp với chức năng giám sát dịch tễ, xét nghiệm, cảnh báo sớm và đáp ứng phòng, chống dịch trên quy mô toàn tỉnh. Đây không chỉ là khó khăn riêng của một đơn vị mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực phòng ngừa rủi ro sức khỏe của cộng đồng. Do đó, tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và nhân lực cho CDC Phú Thọ cần được xác định là đầu tư cho năng lực phòng bệnh và bảo vệ sức khỏe Nhân dân trong dài hạn. Trọng tâm là bảo đảm các điều kiện phục vụ giám sát, cảnh báo và đáp ứng phòng, chống dịch bệnh; đồng thời nâng cao năng lực xét nghiệm, quản lý bệnh không lây nhiễm và truyền thông giáo dục sức khỏe.
Giữ vững “lá chắn” y tế dự phòng vì thế không chỉ là nhiệm vụ của CDC Phú Thọ hay riêng ngành Y tế, mà cần sự phối hợp của cả hệ thống chính trị, các cấp, các ngành và người dân. Chủ động từ sớm, phát hiện từ cơ sở, quản lý sức khỏe từ cộng đồng chính là nền tảng để xây dựng một hệ thống y tế vững chắc, góp phần bảo vệ sức khỏe Nhân dân và nâng cao chất lượng cuộc sống trên địa bàn tỉnh
Đình Thơm - Thu Hường