Lạm dụng cách dạy đọc - chép: Ảnh hưởng xấu tới khả năng tư duy

11/03/2013 - 16:26
Các chuyên gia giáo dục đã khẳng định: Đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) nghĩa là vận dụng linh hoạt và sáng tạo các phương pháp và kĩ thuật dạy học (cả hiện đại và truyền thống) sao cho phù hợp với mục tiêu dạy học, nội dung dạy học, điều kiện dạy học, năng lực HS, cơ sở vật chất... nhằm nâng cao hiệu quả của từng giờ học. Từ lý thuyết đến thực hành, người GV phải linh hoạt, sáng tạo. Với môn Ngữ văn - lạm dụng việc đọc chép sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới cách tiếp cận một tác phẩm.

Đổi mới PPDH học nên bắt đầu từ những vấn đề thiết thực nhất. Trước hết mỗi GV cần phải biết kết hợp nhuần nhuyễn giữa các PPDH truyền thống và hiện đại, xóa bỏ những thói quen ảnh hưởng không tốt tới giờ dạy. Lâu nay hiện tượng đọc chép lặp lại nhiều lần trong tiết dạy vẫn tồn tại ở một bộ phận GV.

Dạy học đọc – chép là một kĩ thuật dạy học truyền thống dùng lời để “cung cấp kiến thức” theo cách truyền thụ thông tin một chiều tới HS. Dạy học đọc – chép có những biểu hiện dễ nhận thấy là: trong giờ học, GV đọc nội dung cần học cho HS chép vào vở,  HS lấy đó là những căn cứ để tiếp tục học tập.

Thực tế cho thấy nếu GV sử dụng quá nhiều thao tác đọc chép trong giờ dạy thì dẫn đến việc cản trở tới mục tiêu tích cực hóa hoạt động học tập của HS. Cô Phạm Thị Ngân - GV văn của Trường THPT chuyên Hà Nam cho biết: Dạy văn là cả một nghệ thuật đòi hỏi người GV không chỉ vững về chuyên môn và còn phải mềm dẻo trong việc vận dụng các phương pháp truyền thống và hiện đại. Trong giờ dạy GV viên không nên đọc để HS chép mà ở những phần đánh giá tổng hợp lại nên dùng ngữ điệu của mình để nhấn vào phần trọng tâm, kết hợp với ghi bảng để HS dễ theo dõi. Dần dần HS sẽ quen dần với cách dạy của cô. Có những phương pháp truyền thống mà các PPDH hiện đại vẫn không thể thay thế được trong mỗi giờ giảng văn đó là phương pháp giảng bình. GV tập cho HS biết phân tích và bình giảng những từ ngữ, hình ảnh đơn giản để tiến tới tiếp cận ở các cấp độ khó hơn, tiến tới hiểu sâu sắc toàn bộ tác phẩm. Mỗi lời bình hay sẽ tạo ra một không khí văn chương cho giờ dạy, đó là điều cốt yếu mỗi giờ giảng văn phải hướng tới. Phương pháp này hướng HS phát huy tính chủ động trong học tập và đặc biệt bồi dưỡng cách tiếp cận một tác phẩm văn học và tình yêu đối với văn chương. 

Lâu nay HS ngại học văn cũng bởi cách dạy ở môn học này vẫn còn nặng nề. song bên cạnh việc đổi mới phương pháp dạy học thì vấn đề chọn lựa các tác phẩm để giảng dạy trong nhà trường phải được cân nhắc hợp lý khoa học và phù hợp với tâm lý lứa tuổi ở mỗi cấp học. Đổi mới PHDH nên đi từ điều cụ thể nhất đó là tạo ra hứng thú tiếp nhận kiến thức cho người học và cần phải được nhân rộng ngay từ những tiết học thường ngày chứ không chỉ ở những giờ hội giảng.  

Để chuẩn bị vững chắc cho việc tiếp cận chương trình SGK mới, vấn đề đổi mới PPDH phải được các cơ sở giáo dục áp dụng đại trà chứ không phải chỉ ở một số tiết dạy mẫu. Một số GV dạy văn ở các tỉnh đã chia sẻ: Thực tế tại nhiều trường phổ thông hiện nay việc đổi mới PPDH phần lớn được áp dụng trong những giờ thao giảng. Có nhiều nguyên nhân dẫn tới thực trạng này như năng lực GV hạn chế, tài liệu mở rộng thiếu, sĩ số HS đông, nội dung bài dạy còn dài... Song nếu GV biết sáng tạo và áp dụng các PPDH linh hoạt thì sẽ phát huy được tinh thần chủ động trong học tập của các em.

Theo: Minh Châu/ GD&TĐ


Giáo dục Phú Mỹ: Đổi mới tư duy, phát triển sau sáp nhập

Sau sáp nhập, các trường học trên địa bàn xã Phú Mỹ từng bước ổn định tổ chức, phát huy tinh thần đoàn kết, đổi mới công tác quản lý, nâng cao chất lượng giáo dục. Nhờ sự quan tâm đầu tư cơ sở vật chất của cấp ủy, chính quyền địa phương, những chuyển biến tích cực trong hoạt động của các nhà trường đang tạo nền tảng để giáo dục Phú Mỹ tiếp tục phát triển, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong tình hình mới.

Trung tâm GDNN-GDTX Phù Ninh: Khẳng định chất lượng giáo dục từ những kết quả thực chất

Nhờ chú trọng đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng đội ngũ và tổ chức ôn tập phù hợp với năng lực học viên, Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên (GDNN-GDTX) Phù Ninh đã đạt được những kết quả nổi bật. Với quy mô đào tạo ngày càng mở rộng, Trung tâm tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng dạy và học, chú trọng chất lượng đầu ra, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.

Chi bộ Trung tâm GDNN - GDTX Phù Ninh: Đưa việc học tập và làm theo Bác thành động lực đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục

Chi bộ Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên (GDNN - GDTX) Phù Ninh đã lãnh đạo cán bộ, đảng viên, giáo viên và người lao động đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. Gắn việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh với thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, Trung tâm đã đạt được nhiều kết quả nổi bật trong công tác quản lý, giảng dạy và giáo dục học viên, qua đó khẳng định chất lượng, uy tín của đơn vị trong hệ thống giáo dục thường xuyên của tỉnh Phú Thọ.

Trường Tiểu học Bản Nguyên đạt giải Khuyến khích Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng tỉnh Phú Thọ năm 2026

Cán bộ, giáo viên Trường Tiểu học Bản Nguyên (Phú Thọ) tiếp tục ghi dấu ấn tại các cuộc thi do các cấp, ngành phát động với những thành tích đáng ghi nhận, góp phần lan tỏa tinh thần học tập, trách nhiệm và sáng tạo trong nhà trường.

Trường THPT Thanh Thủy: 60 năm vun đắp truyền thống, khơi nguồn khát vọng

Hướng tới kỷ niệm 60 năm thành lập (7/11/1966 - 7/11/2026), Trường THPT Thanh Thủy triển khai nhiều hoạt động thiết thực, gắn giáo dục truyền thống với nâng cao chất lượng dạy học, đổi mới phương pháp giáo dục và xây dựng môi trường học đường. Từ những giờ thao giảng, hội thảo chuyên môn đến các sân chơi sáng tạo, hoạt động văn hóa, thể thao và chỉnh trang cảnh quan trường lớp, mỗi hoạt động đều thể hiện niềm tự hào, lòng tri ân và quyết tâm tiếp nối truyền thống của các thế hệ thầy trò nhà trường.

Từ Lào Cai đến Nhật Bản: Kết nối tình bạn qua những lớp học tiếng Anh

Từ những lời chào bằng tiếng Anh đến các hoạt động giao lưu trực tuyến, học sinh Trường Tiểu học Lê Ngọc Hân (Lào Cai) và Trường Tiểu học Tenma Minami (Nhật Bản) đã có cơ hội kết nối, khám phá văn hóa và nuôi dưỡng tình bạn quốc tế.

Trường THPT Thanh Ba: Lan tỏa yêu thương, bồi đắp nhân cách, kiến tạo môi trường học đường hạnh phúc

Hướng tới kỷ niệm Ngày thành lập Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam 20/10, Chi đoàn Giáo viên phối hợp với Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Trường THPT Thanh Ba tổ chức thành công chương trình ngoại khóa với hai nội dung trọng tâm: “Chào mừng Ngày thành lập Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam 20/10” và “Sức khỏe học đường & Tình bạn đẹp”. Chương trình không chỉ tôn vinh những giá trị tốt đẹp của người phụ nữ Việt Nam mà còn lan tỏa thông điệp về sức khỏe, tình yêu thương và trách nhiệm xây dựng môi trường học đường an toàn, thân thiện, hạnh phúc.

Trường Mầm non Cẩm Khê tiên phong mời phụ huynh tham quan, giám sát và ăn bán trú cùng trẻ

Với mong muốn nâng cao chất lượng chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ và tăng cường sự phối hợp giữa gia đình với nhà trường, ngày 23/10/2026, Trường Mầm non Cẩm Khê, xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ tổ chức hoạt động mời đại diện cha mẹ học sinh các nhóm, lớp đến tham quan, giám sát và trực tiếp ăn bữa ăn bán trú cùng trẻ tại trường.

TẠP CHÍ GIÁO DỤC & XÃ HỘI

Cơ quan chủ quản: Viện Nghiên cứu và Ứng dụng Công nghệ Giáo dục ATEC, Hiệp hội các trường Đại học, Cao đẳng Việt Nam

Giấy phép: 43/GPSĐBS-TTĐT ngày 05/5/2015

Tổng Biên tập: Đoàn Xuân Trường

Phó Tổng Biên tập phụ trách trang điện tử: Vũ Đình Thơm

THÔNG TIN LIÊN HỆ

Địa chỉ: Phòng 308, Tập thể Tổng cục Thống kê, ngõ 54A đường Nguyễn Chí Thanh, P. Láng, TP. Hà Nội

Điện thoại: 024.629 46516

Hotline: 0966.330.386 - 0379.615.768

Email: Banbientap@giaoducvaxahoi.vn

Liên hệ quảng cáo: 024.629 46516