Ngày ấy, tôi là chuyên viên Vụ Đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo. Ngành giáo dục còn rất nhiều khó khăn, thiếu thốn. Chúng tôi đang tìm hiểu, tiếp cận phương thức đào tạo theo hệ thống tín chỉ của các nước phát triển, nhưng phần lớn mới chỉ biết đến nó qua tài liệu. Trong khi đó, GS. Cao Văn Phường, với tầm nhìn và sự năng động của mình, đã chủ động tập hợp những người am hiểu, có kinh nghiệm quốc tế như TS. Đinh Quang Kim, GS.TS. Dương Thiệu Tống, TS. Fuller để thiết kế và triển khai ngay chương trình Cử nhân Anh ngữ gồm 140 tín chỉ. Ông còn chủ động mời TS. Jessiman, Giám đốc Chương trình Hợp tác quốc tế Canada, tham gia tư vấn, từng bước tiến tới chuyển đổi chương trình đào tạo theo niên chế sang hệ thống tín chỉ cho toàn trường.
GS.VS. Gulyaev Y.V. – Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Công nghệ Liên bang Nga chúc mừng GS.VS. Cao Văn Phường – Hiệu trưởng được tặng Huân chương vàng Kendusơ dành cho các nhà khoa học có nhiều công trạng.
Ông rất coi trọng kinh nghiệm quốc tế. Sự hợp tác giữa Viện Đại học Mở Việt Nam với Đại học Mở Ramkhamhaeng (Thái Lan) đã tạo điều kiện cho cán bộ của Viện sang tận nơi học hỏi kinh nghiệm.
Điều khiến tôi nhớ mãi không chỉ là những ý tưởng đổi mới táo bạo ấy. Trong hoàn cảnh Vụ Đại học còn vô cùng thiếu thốn phương tiện làm việc, ông đã chủ động hỗ trợ Vụ một chiếc máy photocopy – thứ mà lúc bấy giờ chúng tôi hằng mong ước. Ông còn mời cả chuyên viên Vụ Đại học cùng tham gia, đồng hành trong những hoạt động trao đổi, học hỏi kinh nghiệm. Những việc làm ấy tuy giản dị nhưng thể hiện sự chân thành, cởi mở và tinh thần cộng tác đáng quý của một nhà giáo dục.
Điều đáng trân trọng là nhiệt huyết ấy không dừng lại khi ông nghỉ hưu. Với GS. Cao Văn Phường, giáo dục dường như không chỉ là nghề nghiệp mà còn là một sự nghiệp gắn bó suốt đời. Ông tiếp tục dấn thân, đứng đầu Trường Đại học Bình Dương, góp sức phát triển giáo dục đại học ngoài công lập. Ông cũng là một trong những người tham gia sáng lập Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam. Đối với Hiệp hội, ông không chỉ chia sẻ kinh nghiệm quản trị đại học mà còn có những hỗ trợ thiết thực về tài chính. Trường Đại học Bình Dương do ông đứng đầu luôn rộng cửa đón tiếp các hội viên, cán bộ và chuyên gia của Thường trực Hiệp hội đến trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, nghiên cứu và triển khai các hoạt động chung. Đó là sự đóng góp không chỉ bằng trí tuệ, kinh nghiệm mà còn bằng cả nguồn lực và tấm lòng đối với tổ chức nghề nghiệp chung.
Năm 2012, Hiệu trưởng Cao Văn Phường chào mừng ông Lê Thành Ân – Tổng Lãnh sự Hoa Kỳ tại TP. HCM đến thăm Trường Đại học Bình Dương.
Năm 2014, khi tôi tham gia sinh hoạt Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam, Giáo sư tặng tôi cuốn Hành trình đến với nền giáo dục mở. Đọc cuốn sách, tôi đặc biệt xúc động khi thấy ông trân trọng nhắc lại những người đã từng đồng hành, cộng tác với mình trên chặng đường ấy. Tôi không nhớ hết những việc nhỏ bé mình từng làm, nhưng thật bất ngờ và cảm động khi thấy mình cũng được ông nhắc đến.
Đó là một cách ứng xử đẹp. Người làm được nhiều việc lớn mà vẫn nhớ đến những người đã góp sức, dù nhỏ bé, trên hành trình của mình.
Hôm nay, Giáo sư đã đi xa. Tôi ở Hà Nội, ông nằm lại Thành phố Hồ Chí Minh. Tuổi đời chúng tôi đều đã cao, chẳng còn nhiều dịp gặp nhau. Xin gửi đến ông lời tiễn biệt và lòng biết ơn chân thành của một người đồng nghiệp từng có những năm tháng được làm việc, học hỏi và chia sẻ với ông.
Một nhà giáo dục tâm huyết đã khép lại hành trình của mình. Nhưng những ý tưởng đổi mới, tinh thần dấn thân và tình cảm đẹp ông để lại sẽ còn được đồng nghiệp, bạn bè và những người làm giáo dục nhớ đến.
Xin kính tiễn biệt Giáo sư Cao Văn Phường!
TS. Đặng Văn Định
(Nguyên Phó Chánh Văn phòng Hội đồng Giáo dục Quốc gia)